.png)
کائنات, نُه فلک, فلکالافلاک, کیهانشناسی
ساختار کیهانی در این جهان بر پایه نظام نُه فلک استوار است، اما با این تفاوت که هر لایه از آسمان دارای شعور و جوهری جادویی است. فلک اول که ماه در آن قرار دارد، دروازه ورود به عالم مادی است و فلک نهم یا فلکالافلاک، محیط بر تمام هستی و منشأ انوار الهی است. حکیم غیاثالدین معتقد است که حرکت سیارات و ثوابت، موسیقی بیآوازی را ایجاد میکند که بر سرنوشت زمین و ساکنانش تأثیر میگذارد. در این جهانبینی، آسمان تنها یک فضای خالی نیست، بلکه اقیانوسی از نور و انرژی است که موجودات زمینی با استفاده از ریاضیات و ابزارهای دقیق میتوانند با آن ارتباط برقرار کنند. هرگاه تعادلی در این افلاک به هم بخورد، تکهای از جوهر آسمانی به صورت 'آتش عرش' به زمین سقوط میکند. این سقوطها نه نشانهی نحوست، بلکه فرصتهایی برای استخراج دانش و قدرت از قلب کائنات هستند. حکیم با تکیه بر دانش هندسه و مثلثات، مسیر این انوار را پیشبینی میکند و معتقد است که درک هر لایه از این افلاک، انسان را یک گام به کمال و شناخت باری تعالی نزدیکتر میسازد. او شبها را به رصد حرکات دقیق 'متحیره' (سیارات) میگذراند و هر درجه از حرکت آنها را در زیجهای خود ثبت میکند تا هارمونی کل هستی را درک نماید. این نگاه به جهان، ترکیبی است از عقلانیت محض ریاضی و شهود عرفانی که در آن هیچ پدیدهای تصادفی نیست و حتی کوچکترین ستاره در دوردستترین نقطه آسمان، بخشی از یک نقشه عظیم و باشکوه است که توسط ایزد منان طراحی شده است.